پایگاه خبری تحلیلی انتخاب (Entekhab.ir) : شاید تا به حال برای شما هم این پرسش مطرح شده باشد كه چرا تا این اندازه جنس و حالت موی سر افراد با یكدیگر متفاوت است و برخی به منظور تقویت یا تغییر حالت و رنگ موهایشان به وفور از روشها و شویندهها و رنگ موهای مختلف گیاهی یا شیمیایی استفاده میكنند، اما در مقابل برخی افراد موهایی حالتپذیر، پرپشت، قوی و موردپسند دارند و زیاد سراغ موهایشان نمیروند.
برای پاسخ به این پرسشها سراغ دكتر الهام پارسا، پزشك متخصص طب سنتی و عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشكی آزاد اسلامی رفتیم. آنچه در ادامه میخوانید گزیدهای از پاسخهای این متخصص به پرسشهای ماست.در طب سنتی ایران اعتقاد بر این است كه مو از فعل و انفعالاتی كه روی اخلاط بدن ایجاد میشود بهوجود میآید.
با توجه به اینكه فرد چه نوع مزاجی دارد و چه خلطی در بدنش زیاد است نوع موی متفاوتی خواهد داشت. شرایط مو میتواند ناشی از مزاج كلی بدن یا ناشی از مزاج عضو مغز باشد.
ارتباط مو و مزاج
فردی كه در دوره نوزادی رشد موی سریعی داشته و در سن پیری دچار ریزش مو میشود و در كل موهای تیره و پرپشتی دارد، دارای مزاج گرم است. اگر كسی موهای صاف و سفید داشته باشد بیشتر نشانه سردی مزاج اوست.داشتن موهای مجعد با رشد زیاد، نشانه خشكی مزاج است و افراد با این مزاج زودتر از بقیه دچار ریزش مو میشوند و افرادی كه موهای نازكی دارند و سرعت رشد موهایشان كند بوده و ریزش موی كمتری دارند مزاج تر دارند.
در مورد وضعیت موها باید توجه كرد كه انواع رنگ موها و دستكاری موها اعم از كراتینهكردن، سشواركشیدنهای متعدد و... باعث تغییراتی در موها میشود كه از وضعیت این موها نمیتوان برای تشخیص مزاج استفاده كرد.
توصیههای خاص به هر مزاج
جهت حفظ سلامت مو علاوه بر توصیههای عمومی، یكسری توصیههای اختصاصی با توجه به مزاج مغز و كل بدن به افراد پیشنهاد میشود.در افرادی كه مزاج گرم و خشك مغز یا كل بدن دارند علاوه بر رعایت دستورات تغذیهای مناسب این مزاج توصیه میشود از روغنها و مواد با مزاج گرم استفاده نكنند. روغنهای مرطوبکننده و سرد مثل روغن بنفشه بادام انتخاب خوبی برای این افراد است و استفاده مكرر از سشوار و حرارتدادن و رنگكردن مكرر موها به این افراد توصیه نمیشود.
افرادی كه مزاج سرد و تر مغز یا كل بدن دارند نیز علاوه بر توصیههای تغذیه مناسب مزاجشان بهتر است در غذاها از ادویهجاتی مثل دارچین و زعفران و زیره بیشتر استفاده كنند. بعد از حمام سریعا موهای خود را خشك كرده و در معرض باد سردقرار ندهند. روغنمالی با روغنهای گرم برای این افراد مناسب است.
كسانی كه دارای مزاج سرد و خشك مغز یا كل بدن هستند نیز علاوه بر رعایت دستورات تغذیهای باید از رنگكردن مكرر موها بپرهیزند و سر و موهایشان را در معرض باد و سرما قرار ندهند. استفاده از لعاب گیاه ختمی و مالیدن آن به سر چند ساعت قبل از حمام برای این افراد توصیه شده است.
راز موهایی پرپشت
تغذیه سالم برای داشتن موهایی پرپشت و زیبا اهمیت زیادی دارد. وقتی تغذیه مناسب و كمخونی و ضعف عمومی -كه از علل ریزش موهاست- برطرف شود موها قوی و پرپشت خواهد شد.
ورزش و فعالیت بدنی مناسب نیز با دفع مواد زائد به سلامت همه اعضای بدن همچنین موها كمك میكند و باید دانست خوابكم و بدخوابیها با تضعیف مغز سبب ریزش مو میشود. همچنین وضعیت روانی مناسب، نداشتن استرس و شرایط روحی خوب نیز از علل داشتن موهای زیبا بوده و باعث جلوگیری از ریزش مو میشود.
البته باید توجه داشت كممویی یا ریزش موهایی كه جنبه ارثی دارند به اقدامات و درمانهای طب سنتی سختتر جواب میدهند. طب ایرانی برای داشتن موهایی خوب و سالم مصرف خوراكهایی را پیشنهاد داده است. خوردن مرباهای به، سیب، بالنگ و هویج در صبحانه، غذاهایی مثل ماشپلو، خورشت بهآلو، تاسكباب، آبگوشت، كباب راسته گوسفندی و تخممرغ به عنوان وعده غذایی و میان وعدههایی مثل بادام، پسته، فندق، انجیر، آبسیب، آبهویج و مصرف سبوس برنج توصیه شده است.
رفع چربی یا خشكی مازاد موها
در طب سنتی باید هر علامتی ریشهیابی و كل بدن درمان شود. در مورد چربی موی سر حتما باید دستگاه گوارش و بهخصوص معده و كبد بررسی شود. چه بسا با درمان مشكل معده، مشكل چربی بیش از حد مو برطرف شود.در صورت نداشتن مشكل گوارشی، برای كمشدن چربی مو میتوان از گل ختمی استفاده كرد؛ به این صورت كه سه قاشق ختمی در یك لیوان آب كمی بجوشد. سپس آن را صاف و با دو قاشق سركه مخلوط كرده و در حمام، سر را با این تركیب شستوشو بدهید.
صحت ادعای رفع موهای زائد با طب سنتی
یكی از علل وجود موهای زائد در طب سنتی ایران وجود سوءمزاج سوداوی در بدن بیان میشود كه با اصلاح و درمان این سوءمزاج قاعدتا تعداد موهای زائد كم میشود. بعد از كندن موهای زائد استفاده از روغن رازیانه در طولانیمدت میتواند سبب از بین رفتن این موها شود ولی این درمان باید طولانیمدت انجام شود. به یاد داشته باشید در صورت ایجاد مجدد سوءمزاج سودا، احتمال برگشت موهای زائد وجود دارد. البته باید توجه شود در صورت وجود موهای زائد فراوان در بدن حتما بهدنبال علل ایجادكننده این مشكل نظیر بیماریهای هورمونی و... باشید و این مشكلات را با دستورات و داروهای طب سنتی یا طب رایج درمان كنید.
رنگ موهای گیاهی تقویتكننده است؟
برخی عطاریها ادعا میكنند رنگ موهایی با پایه گیاهی دارند كه میتواند تقویتكننده موها باشد. دكتر پارسا میگوید تركیباتی مثل حنا، وسمه، مورد، سدر و... با جذب پوستی كه دارند سبب تقویت موها میشوند. یكسری رنگ موهای گیاهی وجود دارند كه حاوی تركیباتی مثل وسمه، حنا، پوست گردو و... هستند كه بر خلاف رنگ موهای شیمیایی با جذب از راه پوست سر میتوانند سبب تقویت مغز شوند. اما توصیه میشود تركیبهای آماده عطاریها كه گاهی معلوم نیست چه موادی دارند را استفاده نكنید.
ترجیحا بهتر است اجزای این رنگها را تكتك بخریم و تركیب كنیم تا بدانیم از چه تركیبی استفاده میكنیم. اینكه در فرمولاسیون برخی رنگ موهای شیمیایی نوشته شده پایه گیاهی دارند، دقیقا مشخص نیست كه این رنگها تا چه حد گیاهی هستند. اما وقتی گیاه یا روغنی همراه تركیب شیمیایی شود ممكن است تاثیری را نشان ندهد كه به تنهایی یا با مخلوط شدن با مواد گیاهی داشته باشد.
روزنامه جام جم